{"id":797,"date":"2026-06-26T09:24:27","date_gmt":"2026-06-26T09:24:27","guid":{"rendered":"https:\/\/oncocapelle.nl\/?page_id=797"},"modified":"2026-06-26T11:53:01","modified_gmt":"2026-06-26T11:53:01","slug":"slaap","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/oncocapelle.nl\/?page_id=797","title":{"rendered":"Slaap en kanker"},"content":{"rendered":"\n

Als gevolg van de impact die kanker en de behandelingen hebben, kan het zijn dat u problemen met slaap ervaart. Zo kan het zijn dat u slecht in slaap valt of juist slecht doorslaapt. Misschien staat u wel elke dag vermoeid op.<\/h2>\n\n\n\n

Het kan ook zijn dat u juist overdag in slaap valt of heel erg veel slaapt. Soms hebben mensen ook last van nare dromen of piekeren. Het kan moeilijk zijn om de slaapproblemen te doorbreken. Samen met onze psychosomatisch fysiotherapeut, Thirza Douglas<\/a>, hebben we enkele tips op een rijtje gezet.<\/p>\n\n\n\n

Slaaphygiene<\/h3>\n\n\n\n

Slaaphygiene gaat over alle gewoontes en omstandigheden voorafgaand en tijdens uw slaap. We hebben de adviezen voor helpende gewoontes en omstandigheden per dagdeel op een rijtje gezet voor u. Deze kunnen u helpen uw nachtrust te verbeteren. Een goede nachtrust begint namelijk vaak al op de dag.<\/p>\n\n\n\n

Overdag<\/strong><\/th>Avondritme<\/strong><\/th>Nachtelijk wakker liggen<\/strong><\/th><\/tr><\/thead>
– U kunt eten en drinken met oppeppend effect nemen, maar als u bekend met met gevoeligheid voor dit soort stoffen, doet u dat het beste na 2 uur ’s middags niet meer: Cafeine, theeine, cola, alcohol, chocola

– Probeer piekeren te parkeren, dit kan bijvoorbeeld door uw gedachten, gevoelens en gedrag bij een bepaalde situatie te noteren

– Sta ieder uur eventjes stil bij hoe uw lichaam voelt

– Voer 1 tot 2 keer per dag ontspanningsoefeningen uit

– Probeer overdag niet te slapen, hanteer een vast dag\/nacht ritme met vaste bedtijden waar mogelijk. Een goed geplande powernap kan u helpen indien de slaapdruk erg hoog wordt.

– Probeer kleine dingen meteen oppakken, zo blijven ze niet in uw hoofd hangen en kunt u beter ontspannen

– Probeer dagelijks aan uw beweging te komen (Nederlandse Norm Gezond Bewegen). Minimaal 30 minuten, eventueel verspreid over de dag

– Probeer elke dag even in de buitenlucht te zijn. Zeker een rustige avondwandeling na het avondeten kan de nachtrust bevorderen

– Probeer slaapdruk op te bouwen<\/td>		– Probeer cafeine, theeine, cola, alcohol, chocola ( oppeppers) maximaal 2-4 uur voor bedtijd voor het laatst te nemen

– Probeer 2 uur voor het slapen geen inspannende activiteiten voor een scherm te doen. Zoals het gebruik van computer, tablet, telefoon of tv

– Probeer voor het slapen geen inspannende acties of zaken waar u zich druk om zou kunnen maken aan te gaan. Denk aan contacten met sommige mensen, spannende films, laat sporten

– Opslomen en onthaasten, een vast bedritueel helpt met voorbereiding en ontspanning richting de nacht: douchen, lekker in bad (2u vantevoren), bedritueel, lezen, ontspanningsoefening

– Richt de slaapkamer in voor goede slaap: een koele, opgeruimde, veilige en vooral donkere kamer ( donkere gordijnen)\u00a0helpt het best

– Als u merkt dat u nog te wakker of te onrustig bent – zoek dan een activiteit om te ontspannen of ontladen

– Als u de nacht ervoor erg slecht geslapen heeft, en een zogenoemde “slaapschuld” heeft, kunt u wat vroeger naar bed gaan

– Ontspanningsoefening in bed met ademhaling of door het luisteren van muziek<\/td>		– Als u langer dan een half uur onrustig wakker ligt<\/strong>, ga dan even uit bed tot u opnieuw de slaapdruk voelt. Ligt u rustig wakker zonder spanning of vervelende gedachten? Dan kunt u ook in bed blijven liggen

– Bij onrustig wakker liggen kunt u een notitieblokje neerleggen waarin u uw gedachten en gevoelens kwijt kan. Schrijven helpt om de gedachten en gevoelens een letterlijke plaats te geven

– Bij wakker liggen kunt u ook afleiding zoeken, dit doet u bijvoorbeeld door wat muziek te luisteren

– Een ontspanningsoefening kan helpen om rust te vinden bij onrustig wakker liggen

– Bij nachtelijk wakker liggen is een vast dag\/nachtritme zoeken en met name op dezelfde tijd opstaan heel belangrijk. Als dag en nacht door elkaar gaan lopen, zeker door lang slapen overdag, is het moeilijk om nachtelijk wakker liggen te verbeteren

– Onthoud dat rustig wakker liggen <\/strong>geen probleem is, maar een normaal slaappatroon. Helpende gedachten tegenover niet helpende gedachten zetten kan u ondersteunen om rustig wakker te liggen<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n

Slaapdruk en vermoeidheid<\/h2>\n\n\n\n

Slaapdruk en vermoeidheid lijken vaak over hetzelfde te gaan. Toch zijn het twee verschillende zaken. Vermoeidheid kan gaan over fysieke vermoeidheid, zoals bij het oplopen van twee trappen, maar ook over mentale vermoeidheid. Hierbij kunt u denken aan moeite met het verwerken van prikkels, problemen met concentratie of het onthouden van dingen. Slaapdruk gaat over een gevoel van slaperigheid wat door de dag heen langzaam opgebouwd wordt. Het gaat vaak over het gevoel van zware ogen en de wens om lekker te gaan slapen. Wellicht kent u ook het gevoel van slaapdruk bij een jetlag als u langer probeert wakker te blijven. De slaapdruk kan soms groter zijn op dagen dat er in de voorgaande nacht weinig geslapen is. <\/p>\n\n\n\n

Rustig en onrustig wakker liggen<\/h2>\n\n\n\n

Wakker liggen is voor de meeste mensen niet fijn. Het helpt ook niet mee dat we overal horen dat slecht slapen niet goed voor ons is. Toch is het niet zo zwart wit. ’s Nachts wakker liggen is overal het algemeen niet erg. Het belangrijkste onderscheid zit in of u rustig of onrustig wakker ligt. Rustig wakker liggen, of een rustige waak hebben, is een normale variatie in slaappatronen. Het wordt pas een probleem als we ons zorgen gaan maken, piekeren of boos worden. In dat geval be\u00efnvloedt het namelijk in negatieve zin onze subjectieve slaapkwaliteit. Rustig wakker liggen is dus geen probleem; ook niet als u daarmee minder dan 8 uur slaapt. <\/p>\n\n\n\n

Soms liggen we onrustig wakker door gebruik van medicijnen, zoals dexamethason wat vaak gegeven wordt bij chemotherapie. Of wellicht door opvliegers die veroorzaakt worden door anti-hormonale therapie. Ook de zorgen en spanningen rondom de diagnose en uw behandelingen kunnen bijdragen aan onrustig wakker liggen en een slechtere subjectieve slaapkwaliteit. Bovenstaande adviezen kunnen u alsnog helpen, evenals onderstaande tips. In het geval van bijwerkingen door medicijnen, of andere slaapstoornissen, is het altijd verstandig om contact te hebben met uw arts of verpleegkundig specialist. De psycholoog <\/a>of psychosomatisch fysiotherapeut<\/a> kunnen u ondersteunen bij de zorgen of spanningen, maar ook gerichte therapie voor slaap geven indien de problemen moeilijker op te lossen zijn.<\/p>\n\n\n\n

Handige links en tips<\/h3>\n\n\n\n